ท่านเริ่มศึกษากรรมฐานวิปัสสนาและได้รับการอบรมอย่างใกล้ชิดจากพระอาจารย์บุญ ปัญญาวุโธ พระกรรมวาจาของท่าน ผู้เป็นพระสุปฏิปันโนที่มั่นคงเด็ดเดี่ยวในพระธรรมวินัยและมีวัตรปฏิบัติอันงดงาม จึงทำให้ท่านซึมซับทั้งปฏิปทาและเรียนรู้การอุปัฏฐากครูบาอาจารย์ผู้ใหญ่จนปฏิบัติได้อย่างคล่องแคล่ว รอบคอบ และสำรวมเรียบร้อย 

หลวงปู่หลุยได้รับการยกย่องจากครูบาอาจารย์และสหธรรมิกว่า เป็นผู้มักน้อยสันโดษ หาผู้เสมอได้ยากในยุคของท่าน มีอุปนิสัยเรียบง่าย สมถะ อยู่ง่าย ไปง่าย ไม่ยึดติดสถานที่ มักจาริกธุดงค์แสวงหาความวิเวกไปตามป่าเขาทั่วประเทศ ถือผ้าบังสุกุลเป็นวัตร และดำรงชีวิตด้วยความมักน้อยเป็นนิจ

ท่านเป็นผู้ละเอียดรอบคอบ ชอบการจดบันทึก และได้บันทึกเรื่องราวเกี่ยวกับหลวงปู่มั่นไว้จำนวนมาก อันเป็นคุณูปการสำคัญยิ่งต่อการศึกษาค้นคว้าและสืบทอดประวัติพระป่ากรรมฐานสู่ชนรุ่นหลัง อีกทั้งท่านยังเป็นศิษย์ผู้เข้าใจในอัชฌาศัยของท่านพระอาจารย์มั่นเป็นอย่างดี สามารถอาราธนานิมนต์หลวงปู่มั่นให้จำพรรษา ณ วัดป่าบ้านหนองผือ ซึ่งต่อมา กลายเป็นศูนย์กลางการศึกษาปฏิบัติธรรมที่บ่มเพาะพระสุปฏิปันโนจำนวนมาก มีหลวงปู่มั่น ภูริทัตโต เป็นพระอาจารย์ใหญ่

ด้วยความถ่อมตนอย่างยิ่ง เมื่อพบสหธรรมิกผู้บวชก่อน แม้จะมีอายุน้อยกว่า ท่านยังคุกเข่ากราบแบบเบญจางคประดิษฐ์ด้วยความนอบน้อมเสมอ และเรียกแทนตนเองว่า “กระผม” หรือ “เกล้ากระผม” ไม่ได้แสดงอาการยกตนด้วยอาวุโสทางสมณเพศเลย จริยวัตรและปฏิปทาอันงดงามเช่นนี้ นับเป็นแบบอย่างแห่งความเป็นสมณะอย่างแท้จริงแก่ศิษยานุศิษย์สืบมา